حفظ محیط زیست نیازمند گفتگوی ملت‌هاست

عضو شبکه ملی محیط زیست با بیان اینکه غیر از گفتگوی دولت‌ها در عرصه حفاظت از محیط زیست نیازمند گفتگوی ملت‌ها نیز هستیم، اظهار کرد: امیدواریم در اجلاس‌هایی همچون اجلاس بین‌المللی مقابله با گرد و غبار شاهد حضور گسترده‌تر و سازماندهی‌ شده‌تر سازمان‌های مردم‌نهاد باشیم تا علاوه بر نقش دولت‌ها نقش مردم نیز در این عرصه‌ها پررنگ‌تر شده و نتایج موثرتری حاصل شود.

پایگاه خبری محیط بان دماوند(DEWNA): سیاوش آقاخانی در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا، با اشاره به این نکته که اجلاس با محوریت موضوع دیپلماسی محیط زیست و گفت‌وگوی کشورهای درگیر با این پدیده برگزار شده بود، گفت: برای اولین بار شاهد حضور پررنگ و اثربخش سازمان‌های مردم نهاد در پنل‌های تخصصی این اجلاس بودیم.

وی با اشاره به این نکته که در اجلاس‌های سال‌های قبل کمتر شاهد حضور یکپارچه سازمان‌های مردم‌نهاد بودیم، بیان کرد: در این اجلاس برای شبکه ملی محیط زیست ایران و نمایندگان شبکه‌های استانی کرسی‌هایی به صورت رسمی در نظر گرفته شد که این یک اقدام موثر در دولت تدبیر و امید محسوب می‌شود.

آقاخانی در پاسخ به این سوال که این حضور صرفا یک حضور فیزیکی بود یا اینکه سازمان‌های مردم نهاد توانستند در این اجلاس نقش خود را ایفا کنند، افزود: برعکس دیگر همایش‌ها که سازمان‌های مردم نهاد به صورت موردی دعوت می‌شدند، در این همایش امکان حضور و صحبت سازمان‌های مردم نهاد فراهم شد.

دورهمی جهانی برای یک گفت‌وگو

آقاخانی با بیان اینکه این اجلاس فرصت‌ها، چالش‌ها و نقاط ضعفی داشت که به عنوان یک تجربه باید به آن پرداخته شود، عنوان کرد: ارزشمندترین فرصت این بود که ایران برای اولین بار میزبان همایش بین‌المللی با همکاری سازمان ملل متحد بود. در این اجلاس امکان حضور همسایگان ایران و در کل، کشورهایی که از پدیده ریزگرد متاثر هستند فراهم شد.

وی با بیان اینکه این موضوع شروع یک گفتمان جهانی برای یک معضل مهم جهانی به نام ریزگرد بود و بعد از آن می‌توان گام‌های موثرتری برداشت، افزود: به عنوان نمونه موضوع سدسازی در ترکیه که منطقه از این موضوع متاثر می‌شود، یکی از موارد مورد توجه در این اجلاس بود. نمایندگان کشور ترکیه به همراه سازمان‌های مردم نهاد محیط زیستی این کشور در اجلاس حضور داشتند و بعد از مذاکره مشخص شد نه تنها دولت این کشور نگاه پایداری به موضوع سدسازی ندارد بلکه سازمان‌های مردم نهاد این کشور نیز با این نگاه همراه هستند و هم‌سویی و همراهی در بحث مدیریت آب این کشور بین دولت و سازمان‌های مردم نهاد آن وجود دارد.

عضو شبکه محیط زیست ایران ادامه داد: با این حال در اجلاس فرصتی به وجود آمد که صحبت‌ها و دغدغه‌های سایر کشورهای درگیر با مسئله سدسازی کشور ترکیه نیز شنیده شود که بتوانیم بیش از پیش شاهد توجه به موضوع ریزگردها در خاورمیانه باشیم.

آقاخانی عنوان کرد: موضوع دیگر این نشست گفت‌وگوی مستقیم بخش دولتی، سیاست‌گذارن، دیپلمات‌ها، اساتید دانشگاه‌ها و سازمان‌های مردم نهاد در قالب نشست‌ها بود. در این نشست‌ها موضوع ریزگرد از جنبه‌های مختلف مورد بررسی قرار گرفت و یکی از مهمترین مسائلی که مورد توجه قرار گرفت موضوع آب و مدیریت منابع آبی بود.

عضو شبکه ملی محیط زیست ایران ادامه داد: در بخش برداشت از منابع آبی نکته مهمی که سازمان‌های مردم نهاد مطرح کردند موضوع مرزهای سیاسی بود. یکی از مسائل مهم امروز مسئله در نظر گرفتن مرزهای سیاسی در بخش مدیریت آب است در صورتی که این موضوع یک مسئله فرامرزی است.

تبعات تخریب محیط زیست گریبانگیر تمامی کشورهاست

وی با تاکید بر این نکته که گلایه مردمی را در این خصوص به کشورهای شرکت‌کننده در اجلاس رساندیم، عنوان کرد: در بخش محیط زیست نباید به مرزها توجه شود، عامل تشکیل ریزگردها خلاف نگاه برخی از کارشناسان که آن را آب مطرح می‌کنند، نگاه سیاسی حاکم بر جهان است و این بی‌توجهی و غفلت در عرصه‌های جهانی معضلات امروز را در بخش محیط زیست به وجود آورده است.

آقاخانی افزود: به عنوان نمونه ترکیه به این موضوع توجه نمی‌کند که در پایین دست رودخانه و تالاب قرار گرفته است و اگر آب را در مرز سیاسی خود نگه دارد در کنار دیگر کشورها خود نیز درگیر بحران محیط زیستی می‌شود. محیط زیست مرز سیاسی نمی‌شناسد و در صورت تخریب و تعرض، تهدید خود را به جامعه جهانی نشان می‌دهد و اصطلاحا می‌توان گفت انتقامش را از ساکنین زمین فارغ از مرزهای تعریف شده می‌گیرد.

عضو شبکه ملی محیط زیست ایران تاکید کرد: کشورها باید نگاه مبتنی بر مدیریت سیاسی خود را در بخش محیط زیست بردارند و در قالب اکوسیستم به محیط زیست خود نگاه کنند، این موضوع مهمی است که فعالین محیط زیست در عرصه داخلی کشورها و در عرصه بین‌المللی به عنوان مطالبه‌ای بین‌المللی باید پیگیری کنند.

آقاخانی نقطه ضعف این همایش را نگاه سیاسی، کشوری و مرزی عنوان کرد و افزود: در نشست‌ها باید تلاش شود که این نگاه برداشته شود و به سیاره زمین نگاه جامع داشته باشیم.

وی عنوان کرد: سازمان‌های مردم نهاد محیط زیست همان‌طور که باید مطالبه نگاه فارغ از مرزهای سیاسی را در عرصه بین‌المللی پیگیری کنند در عرصه‌های داخلی نیز باید با همان نگاه محیط زیستی مطالبات را دنبال کنند که البته در این اجلاس سازمان‌های مردم نهاد ایران این اقدام را مورد توجه قرار دادند.

عضو شبکه محیط زیست ایران ادامه داد: در این اجلاس گلایه‌ای هم از طرف سازمان‌های مردم نهاد کشور که به نمایندگی حضور داشتند، در خصوص خود دولت مطرح شد. اگر سدسازی ترکیه مورد انتقاد قرار دارد، قطعا سدسازی غیر اصولی در داخل کشور نیز نقد می‌شود. حجم زیادی از سدها نیز در کشور ما ساخته می‌شوند و یکسری رودخانه‌های داخلی و رودخانه‌های مرزی کشور از این قضیه متاثر هستند که این موضوع در اجلاس مورد توجه قرار گرفت.

آقاخانی عنوان کرد: البته باید به این موضوع توجه داشت که مدیریت منابع آبی تنها در بحث سدسازی مطرح نیست و نیازمند یک تغییر نگاه جامع در داخل کشور و عرصه‌های بین‌المللی هستیم.

محیط زیست نیازمند گفتگوی ملت‌ها در کنار گفتگوی دولت‌هاست  

وی بیان کرد: غیر از گفت‌وگوی دولت‌ها در عرصه محیط زیست نیازمند تعامل و گفت‌وگوی ملت‌ها در عرصه حفاظت از محیط زیست هستیم و برای تعامل بین ملت‌ها نیاز به برنامه جامعی داریم. این مهم می‌تواند در حل چالش‌ها بسیار اثرگذار باشد.

عضو شبکه ملی محیط زیست ایران در خصوص موفقیت‌آمیز بودن این اجلاس، تاکید کرد: متاسفانه همیشه در بخش دیپلماسی درگیر مذاکرات هستیم، تا زمانی که این مذاکرات تبدیل به توافق و تبدیل به پروژه‌های اجرایی بین کشورها نشود نمی‌توانیم نسبت به موفقیت‌آمیز بودن اینگونه نشست‌ها امیدوار باشیم.

آقاخانی بیان کرد: با این حال اولین بار بود که علیرغم اختلافات شدید در بخش منابع آبی بین کشورهای منطقه، در بحث ریزگرد یک گفتمان ایجاد شد. باید تلاش کنیم به یک توافق مشترک در مباحث علمی برسیم و همه بپذیرند ادامه این وضعیت می‌تواند زندگی در منطقه را سخت کند.

وی با بیان اینکه البته مقرر شد در رایزنی‌ها و صحبت‌های بعدی به گام و اقدام اجرایی در منطقه پرداخته شود، گفت: باز باید این موضوع را مورد تاکید قرار داد که تا زمانی که به نقش مردم و دیپلماسی ملت‌ها توجه نشود اقدامات و پروژه‌های اجرایی بین کشورها اثربخش نخواهد بود. امیدواریم در اجلاس‌های دیگر شاهد حضور گسترده‌تر و سازماندهی‌ شده‌تر سازمان‌های مردم نهاد باشیم تا علاوه بر نقش دولت‌ها نقش مردم پررنگ‌تر شده و نتایج موثرتری حاصل شود.

نبود برنامه مدیریت منابع آبی در ایران و استان

عضو شبکه محیط زیست استان مرکزی در خصوص وضعیت منابع آبی در استان مرکزی، گفت: هم‌اکنون در این استان هیچ برنامه جامعی برای مدیریت آب نداریم. هنوز این آگاهی وجود ندارد که برای رودخانه‌ها چه گامی باید برداشته شود و مسئولیت موضوع به طور مشخص بر عهده چه نهاد و سازمانی قرار دارد.

آقاخانی با بیان اینکه نداشتن این برنامه در بخش مدیریت منابع آب استان یک خطر جدی محسوب می‌شود، ادامه داد: مهم‌تر از بحث ریزگردهای خارجی نیازمند یک تغییر نگاه در بین مدیران داخلی هستیم.

وی افزود: دو موضوعی که در بخش ریزگردها در عرصه جهانی مطرح می‌شود موضوع نبود آب ناشی از مدیریت ناصحیح که به تولید ریزگرد منتهی می‌شود و موضوع مدیریت فارغ از نگاه سیاسی و مرزبندی‌های سیاسی است. این موارد در عرصه داخلی کشورها نیز باید مورد توجه قرار بگیرد و باید به موضوع مدیریت منابع آبی به صورت منطقه‌ای نگاه شود.

عضو شبکه محیط زیست استان مرکزی بیان کرد: نبود برنامه مشخص برای منابع آبی قطعا به جنگ آب بین استان‌ها و حتی شهرستان‌های یک استان تبدیل می‌شود.

آقاخانی تاکید کرد: از هم‌اکنون باید برای مدیریت منابع آبی برنامه‌ریزی دقیق در کشور و به تبع آن در استان مرکزی که استانی کم‌آب محسوب می‌شود صورت بگیرد و در کنار پیگیری مباحث بین‌المللی مسائل داخلی و استانی نیز باید مورد توجه قرار بگیرد.

You May Also Like

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ثابت کنید که ربات نیستید: *